Researchers Urge Southeast Asian States to Consider Energy Alternatives

77D8AEDB-132A-4695-AFE8-802A437502B0_w1023_r1_s
A computer image of the proposed Pak Beng hydropower dam. (Courtesy photo of Pak Beng hydropower project)

Researchers have said governments in the Mekong region should consider alternatives to large hydropower dams, including renewable energy.

A new report by the Stimson Center, titled “Mekong Power Shift: Emerging Trends in the GMS Power Sector”, contends that a policy shift in the region is needed to deal with the environmental and social fallout of large-scale hydropower development. Continue reading “Researchers Urge Southeast Asian States to Consider Energy Alternatives”

Cambodia Police Arrest Russian Businessman Sergei Polonsky

Continue reading “Cambodia Police Arrest Russian Businessman Sergei Polonsky”

ព្រះមហាវីរក្សត្រនរោត្តមសីហនុ ជាអ្នកផលិតភាពយន្តដ៏ល្បីម្នាក់

ដោយស៊ុន​ ណារិន

ព្រះមហាវីរក្សត្រ ព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ មិនត្រឹមតែជាវីរក្សត្រ​បូរណភាពទឹក​ដី និងឯករាជ្យ​ជាតិ​ទេ តែព្រះអង្គ ក៏មានព្រះទ័យស្នេហាខ្សែភាពយន្តផងដែរ។​ ព្រះអង្គ ជាអ្នកផលិត​ភាពយន្ត​មួយ​ដ៏ល្បី អំឡុងពេលដែលព្រះអង្គ ជាអ្នកដឹកនាំ​ប្រ​ទេ​ស​ ជាពិសេសក្នុង​សម័យសង្គម​រាស្រ្ត​និយម​(១៩៥៥-១៩៧០)។

ព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ ថ្វាយរង្វាន់ដល់អ្នកផលិតភាពយន្តម្នាក់ លោក ទា លីមគន់/រូបភាព ដោយ ទា លឹមគន់

ព្រះអង្គ បានផលិតខែ្សភាពយន្តឯកសារ ប្រមាណជាង ៥០ភាពយន្ត។ បើទោះបីព្រះអង្គ ស្ថិត ​ក្នុង​ខ្សែ​រាជ​​វង្ស តែព្រះអង្គ តែងតែឆ្លៀតពេលពីការងារប្រទេស ដោយព្រះអង្គ តែងតែ​យក​ចិត្តទុក​ដាក់ និងស្រលាញ់នូវការផលិតខ្សែភាពយន្តសម្រាប់ប្រទេស​កម្ពុជា។​

យោងតាមឯកសារ កាលពីព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ មានព្រះជន្ម១៩ព្រះវស្សា ព្រះមហា​វីរ​ក្សត្រ​​ បាននាំមកនូវកាមេរ៉ា ទំហំ១៦មីលីម៉ែត្រ ដើម្បីថតភាពយន្ត​ខ្លីៗ ទាក់ទងនឹង​ជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច គួយ។

នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៦៥ ព្រះអង្គ ផលិតនូវភាពយន្តឯកសារមួយលើកដំបូងរបស់ព្រះអង្គ គឺរឿង «អប្សរា»។ខ្សែភាពយន្តជាបន្តបន្ទាប់ ដែលព្រះអង្គបានផលិត គឺរឿងប្រជាកុមារ ដែល​សម្តែង​ដោយ​បុត្រព្រះអង្គផ្ទាល់ ដែលជាព្រះមហាក្សត្របច្ចុប្បន្ន គឺព្រះបាទនរោត្តមសីហមុនី។

មិនតែប៉ុណ្ណោះ ដោយទឹកចិត្តស្រលាញ់វិស័យសិល្បៈ  ព្រះករុណាព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ បានសម្តែងដោយខ្លួនព្រះអង្គផ្ទាល់នៅក្នុងភាពយន្ត ហើយព្រះអង្គ ក៏បាន​និពន្ធបទចម្រៀង​សម្រាប់​ភាពយន្តរបស់ព្រះអង្គផងដែរ។

ក្នុងសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម ក្រោមការដឹកនាំរបស់ព្រះអង្គ ព្រះអង្គ​បានខិត​ខំប្រឹងប្រែង​ក្នុង​ការ​ធ្វើឲ្យប្រសើរនូវវិស័យភាពយន្ត និងគុណភាពនៃការផលិតភាពយន្ត នៅកម្ពុជា។

ព្រះបាទនរោត្តមសីហនុ បានបញ្ជូន មនុស្សទៅរៀនផ្នែកខ្សែភាពយន្ត និងការថតនៅ​ប្រទេស​បារាំង នៅចុងទស្សវត្សរ៍ ឆ្នាំ១៩៤០ ដូចជាលោក រឿម សុផុន និងលោក អៀវ បណ្ណាកា​ជា​ដើម​។

អ្នកផលិតខ្សែភាពយន្តដ៏ល្បីមួយរូប ក្នុងសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម ដែលមានអាយុ៧០ឆ្នាំ លោក លី ប៊ុន យីម មានប្រសាសន៍ថា ព្រះមហាវីរក្សត្រ មានទឹកព្រះទ័យចូលចិត្តខ្សែភាព​យន្ត ហើយព្រះអង្គតែងតែសម្រួលការងារនូវការថតភាពយន្ត នៅគ្រប់ទីកន្លែង ដោយមាន

មានការហាមឃាត់ ដូចសម័យបច្ចុប្បន្ននោះទេ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា ព្រះអង្គតែងតែ​ឲ្យ​រូបលោកយកភាពយន្តដែលលោកបានផលិត ទៅបញ្ចាំងឲ្យព្រះអង្គទត នៅព្រះបរមរាជវាំង។​លោកបន្តថា ព្រះអង្គ គឺជាអ្នកផលិតខ្សែភាពយន្តមួយរូប ដែលមានប្រជាប្រិយភាព។

ក្នុងសម័យ ដែលភាពយន្តខ្មែរ ទទួលបានការគាំទ្រ និងល្បីរន្ទឺលើឆាកអន្តរជាតិ ព្រះបាទ​នរោត្តម​សីហនុ បានយកពន្ធលើការផលិតភាពយន្តទាប ដើម្បីបង្កភាព​ងាយស្រួលដល់អ្នក​ផលិត​ភាពយន្តនៅក្នុងប្រទេស។

ចន្លោះឆ្នាំ១៩៦០ ដល់ឆ្នាំ១៩៧០ ដែលជាសម័យយុគមាសនៃខ្សែភាពយន្ត (Golden Age ) វិស័យភាពយន្តកម្ពុជា បានអភិវឌ្ឍយ៉ាងលឿន។ ភាពយន្តប្រហែលជា៣៥០ ត្រូវបានផលិត និងចាក់បញ្ចាំងទូទាំងប្រទេស សម្រាប់ប្រជាជនទស្សនា។

បើទោះបីព្រះអង្គត្រូវបានរបបលន់ នល់(១៩៧០) ធ្វើរដ្ឋប្រហារ ទម្លាក់ព្រះអង្គពីតំណែង ព្រះ​អង្គ​នៅតែបន្តធ្វើការជាមួយភាពយន្ត ក្នុងពេលភៀសព្រះកាយទៅប្រទេសកូរ៉េខាងជើង និង​ប្រទេស​ចិន។

ក្រោយពីប្រទេស បានរំដោះពីរបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ (១៩៧៥ដល់១៩៧៩​)នៅពេល​ដែល​ព្រះអង្គយាងចូលមាតុ​ប្រទេសវិញ នៅឆ្នាំ១៩៩១ ព្រះអង្គ បានចាប់​ផ្តើមផលិត​ភាពយន្ត​ក្នុង​ប្រទេស​ម្តងទៀត ដូចជារឿង កញ្ញាអាស៊ីណា(Miss Asina) ក្នុងឆ្នាំ២០០៦។

ភាពយន្តផ្សេងៗទៀត ដែលព្រះអង្គបានផលិតមានដូចជា The Enchanted Forest (1966),
The little Prince (1967),Darkness on Angkor (1968), The Joy of Life” (1968), Farmers in distress” (1996), និងរឿង A non-violence Apostle” (1996) ជាដើម។

មិនតែប៉ុណ្ណោះ បើទោះបីព្រះអង្គមានព្រះជន្មាយុ ចាស់ជរា ព្រះអង្គ នៅតែយកចិត្តទុកដាក់ក្នុង​ការផលិតខ្សែភាពយន្ត ដោយមានការសម្តែងដោយ សិល្បៈករ និងសិល្បៈការិនីជំនាន់ក្រោយ​ដូចជា អ្នកនាង ចន ច័ន្ធលក្ខិណា និងលោកម៉េង ប៊ុនឡូ ជាដើម៕

 រាយការណ៍បន្ថែម ដោយ វន មករា និងហុង ច័ន្ទភក្រ្តា អតីតនិស្សិតនៃដឺប៉ាតឺម៉ង់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយ និងសារគមនាគមន៍

Land Dispute in Cambodia and China’s investments

By Sun Narin

Land dispute has become a heat issue in the world’s developing countries. As the example, land conflict in India has become contentious for the past five years, impinging on a vast part of the country~ West Bengal, Orissa, Bihar, Uttar Pradesh, Mumbai and Gujarat. Several people have died in the protests against land acquisition and inadequate compensation, notably in Noida in March-April. Last September, the Allahabad High Court gave a landmark judgment against forced eviction of farmers.

This does not happen only in India, but also in the provinces across a developing Cambodia for a long time, which experienced the mass killings of more than 1.7 million during the Khmer Rouge regime (1975-1979).

Land dispute is a persistent issue in Cambodia, causing hundreds of thousands of people being affected and evicted. The protesters have been facing with beating, arresting and imprisoning. Land-grabbed victims have never received any solution from the government, which results in protests from people to ask for resolution. A lot of local high-ranking officials, tycoons and foreign investors, especially from China, have been investing in the huge amount of economic land provided by the government.

“I asked for solution from all level of authorities many times, but they have not taken any actions,” said Mr Un Sony (34), a Cambodian Battambang provincial villager whose land has been grabbed since 2006. He added that: “All the local authorities conspire with grabbers and the government is not responsible and responsive to people.”

Since Cambodia’s government had policy of providing economic forests and land concession to investors to develop the area, land dispute has increased rapidly from year to year.

According to the NGO Forum on Cambodia’s report, 236-land dispute cases occurred in 2009 and 81 cases happened in the five months early 2010. Hundreds of cases are in court’s hand and now the people have still facing the problem.

Mr Chan Soveth, Adhoc’s human rights program officer in Cambodia, said: “Land dispute is pertaining to powerful and political people and the court is also under the pressure of government,” adding that local authorities were not provided with enough power to deal with the dispute.

Due to the fact that the cases have not been solved and no fair solution were given by the local authority, the victims decided to protest in Phnom Penh for government’s help, especially premier Hun Sen.

“It is not easy to solve land dispute since it is large-scale. We have to spend much time studying the problem behind,” said Mrs Nonn Pheany, spokesman of the Land Ministry. She said that the victims and grabbers did not understand each other and respect law and government has pity on people, though they settle on state land.  “Government used compromising and understanding policy to solve land dispute. Land dispute can be solved, but it cannot if politics is behind,” she added.

A lot of residents were forcibly evicted and relocated to the outskirts of the city without suitable compensation such as people from Sambok Chab and Dey Krahorm where existed land dispute, facing the difficulties.

Land dispute is a considering problem facing the government since a lot of people are affected. Local Human Rights (LICADHO) report for May 2009 says that more than a quarter of a million people have been affected by land-grabbing and forced evictions since 2003.

Until April 2010, the Ministry of Agriculture, Forestry and Fisheries (MAFF) requests to the Royal government of Cambodia for contract cancelation of 41 companies with total land area of 379,034 ha. At the present, there have been 85 contracted and validated companies with total land area of 956,690 ha located in 16 provinces.

Now China has become the largest investors on land and the Cambodia’s government always provides a lot of land for Chinese companies to develop. According to the official China News Agency, China has become one of the biggest investors in Cambodia, with 3,016 Chinese companies making cumulative investments of US$1.58 billion to the end of 2007. Cambodia’s people are now aware that every land conflict is related to China.

As the example, the Cambodian government granted a Mondulkiri forest concession of 200,000 hectares – 20 times the legal limit – acquired secretly by Pheapimex, an ethnic-Chinese owned Cambodian conglomerate with close ties to Prime Minister Hun Sen. Pheapimex formed a joint venture with China’s Wuzhishan plantation firm to exploit the region, displacing indigenous minority people who rely on the forests for their traditional livelihoods. After that, the government continued providing the 315,028-hectare to Pheapimex , which spans Kampong Chhnang and Pursat provinces. Hundreds of thousands of people stand to lose land, homes and important sources of income if the company proceeds with these plantations.

Pheapimex Group and other investment companies have been linked to a number of controversial logging and plantation projects across the country, according to the watchdog Global Witness.

The Boeung Kak development, owned by Sukako Inc which gained a 99-year lease of the land in the lakeside area covering 126.85 hectares to transfer the lakeside into a modern satellite city, has been the most often cited negative example of Chinese investment in Cambodia since 2006. All NGO reports and Western news articles talk about how Boeung Kak Lake has been given to a secretive Chinese company to develop, which has started to move residents out but then stalled amidst their opposition.

Son Chhay, an opposition Sam Rainsy Party lawmaker, said that China’s investors use economic promises to gain political clout in Cambodia, and never consider the adverse impacts of their investments on the developing country. He said that, in reality, Chinese

investments damage the Kingdom’s environment and fail to generate sustainable employment for the country’s labour force.

“Chinese investors are aggressive businesspeople who capitalise on Cambodia,” he said. “They are given special rights by the government”, which “invariably agrees with what [Chinese businesses] want”.

In October 2004, Cambodian Prime Minister, Hun Sen, announced that his government’s policies aimed at “improved access to land and effective use of this resource crucial for promoting economic growth, generating employment, ensuring social equity and fairness, and strengthening effectiveness in the reforms, thus helping to reduce poverty and achieve sustainable development”. He added: “investments must be sound and have the participation of the local people in those communities”.

Before granting any land concessions in any location, Cambodia’s government must go to that area and investigate it, to make sure it is not affecting the land of the people, to make sure it is not affecting the environment”.

 

Indian selling nets in Cambodia

By Sun Narin

It is not a lot, but the number is increasing from year to year. In the last few years, hundreds of Indian native people have migrated to Cambodia to sell mosquito nets, clothes and other stuffs. They carry their mosquito nets, clothes and other bags and walk in the city and far-away provinces across the country to make their selling.

Most of Cambodian people staying in Cambodia are neither the tourists nor the large traders, but they are only small traders who sell daily consumption stuffs to Cambodia’s people’s house directly.

They say that they are the poor people and unemployed in their country and come Cambodia due to the introduction of other Indians. With black skin and long beard covering on his face, Sobat Barma (27) who was interviewed in Cambodia by the media student, said that he has been living in Cambodia sine 1997, adding that he was introduced by his relatives and friends to sell goods such as mosquito nets or clothes in Cambodia.

“I come here to sell blanket, clothes and nets. I could earn more money in Cambodia. I rarely go home so that I can save more money,” he said.

He continued saying that it was not easy to sell his stuffs because he has always to get up early and walk at least 20 kilometers per day, explaining that he goes to a rural area in Cambodia in order to sell his goods. He said,” My selling is not regular. Sometimes, it is good, and sometimes it is bad. If it is harvesting season (November to April), people have a lot of money, so I can sell a lot of clothes, nets or other products.”

Another Indian guy who sells clothes and nets in Cambodia, Mr Pika Sing said in the interview with the student that he decided to come Cambodia because he could not seek for job in India. He added that in Cambodia, though he can sell a lot of nets or clothes, he could still save a little money.

“Nowadays the number of Indians selling the products like me is on the increase,” he said.

According to the local radio reporting in Cambodia, those Indian people rent a small room in Cambodia’s small area in the capital and provinces (Deung Hem in Cambodian language) and share the room with other Indian friends. They have closed relationship with Cambodian people surrounding. However, most of them do not speak English. They have difficulties in talking and managing the money for food and family in India. Therefore, they try to learn Khmer in order to communicate with people in their business.

They buy the clothes and nets from the Cambodia’s markets and sell to the people in the countryside. They say that they can make profits of some 500 to 1000 dollars per year and send the remittance to the family in India, local radio reported. They know clearly what provinces and when they go to sell the products when the people have money to buy it.

There are about 1500 Indian nationals working in various fields in Cambodia. Most of them are based in the capital city, Phnom Penh. The Indians in Cambodia have formed an association called ‘Indian Association – Cambodia’.

According to Indians, there are some 700 Indian people who are selling mosquitoes in Cambodia. They say that they enter Cambodia legally and get the advice from the embassy of India in Cambodia not to do something bad. Due to the productive result of selling mosquitoes in Cambodia, some Indian people buy the motors to sell their products.

International Aid in Cambodia

By Sun Narin

“Helping each other to make a peaceful and better world” is a phrase prompting the worldwide people to be kind to one another. It is common that the developed and fast-growing economic nations play a role as the international aid donors to help the developing countries via aid and grant. Several countries have been aiding Cambodia including China, the largest donor giving concessional loans and grant; the United States, Korea and Europe.

Ater the first General Election in 1993, there have been at least 35 official donors and hundreds of civil society organizations that have provided development aid to Cambodia in various sectors and development areas.

CPP Lawmaker Cheam Yeap explained that the Kingdom has just recovered from the more -than three-decade civil war and there have just been integration and peace since 1999; therefore the aid and donors are necessary for the government to develop the country, by asking the pledges from the international donors who love Cambodia.

“Understanding the difficulties of Cambodia, the international donors help our country so that we can alleviate the poverty effectively and rapidly,” he said, adding that the aid can make the government meet people’s needs including the creation of schools, hospitals, road, agriculture and other development spheres.

“They help Cambodia only if they see that Cambodia’s government has made a strenuous and great effort in developing the country by itself and it is sure to lack fund to develop,” said Cheam Yeap.

Cambodia is one of the world’s poorest nations with some 35 percent of its 14.5 million people living below the poverty line, defined as earning less than $1 a day. According to the government’s officials, Cambodia needs some 2000 million dollars per year for the country’s expense and the country’s budget is about 550 million dollars, so the rest is contingent on the aid. In the last year, Cambodia received aid of some 1100 million dollars, from all the donors.

The aid is divided into three including the short-term loan with low interest, the long-term loan with high interest and grant.

Chith Sam Ath, executive director of NGO Forum, said that the international donors want to see Cambodia get away from poverty, so the reforms exist, for example, democracy, continuing explaining that the western donors as well as the United States have their clear goal of desiring something to be reformed, which is contradict to Chinese aid that is not transparent and China always makes bilateral aid.

The critics of international aid to Cambodia raised that the government has used aid disbursement ineffectively. “We have to cement more on the aid, using it effectively and efficiently and making it transparent and participative. And we have to have clear plan in cooperation with the donors for people’s benefits,” said Chinit Sam Ath.

“Cambodia will not be dependent on the aid forever. We have to be independent one day,” he said.

However Cheam Yeap said that aid, especially grant is provided through their technicians who come to Cambodia to do the project by themselves.

“The government does not hold that money. We just cooperate with them when they need our help” he said.

Prime Minister Hun Sen said during the meeting of foreign donors aiding Cambodia in 2010 that his government promised to continue to tackle several key issues including corruption, judicial reform, and land disputes, all of which have been often cited by the donors as being areas of concern.

As the student who majors in International Relation at University of Cambodia, ​Diep Soksereyos said that the profits of aid outnumber the negativity, which means that the aid use does not reach the aiming point and without transparency to the people, resulting in the corruption from some officials.

“The government should reveal the figure and all the information related to aid to the people. How much is the aid and what sectors they will develop,” he said.

Cambodia is expecting oil in 2012 and that it will have more budget to develop the country. Therefore, the aid will be reduced by the international donors since the country can help itself develop.  Sereyos has still expressed his concerns over the aid use and expecting budget from the oil ineffectively; therefore, the National Petroleum Authority has to cooperate with the Anti-Corruption Unit to refrain the loss of money.

ដោយ ស៊ុន ណារិន

ពាក្យ​មួយ​ឃ្លា​បាន​ពោល​ថាៈ​«ជួយ​គ្នា​ដើម្បី​ធ្វើ​អោយ​ពិភព​លោក​មាន​សន្តិ​ភាព​ និង​ល្អ​ប្រសើរ​»។

បណ្តុំ​នៃ​ពាក្យ​ទាំង​នេះ​បាន​ធ្វើ​អោយ​មនុស្ស​នៅ​លើ​ពិភព​លោក​បែរ​មក​ជួយ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​នៅ

ពេល​ដែល​គេ​កំពុង​តែ​ជួប​ការ​លំបាក​អ្វី​មួយ​។​វា​ជា​ការ​ធម្មតា​ដែល​ប្រទេស​អភិវឌ្ឍន៍​ និង​មាន​សេដ្ឋ

កិច្ច​រីក​ចម្រើន​រហ័ស​ដើរ​តួនាទី​ជា​អ្នក​ជំនួយ​អន្តរ​ជាតិ​ជួយ​ដល់​ប្រទេស​កំពុង​អភិវឌ្ឍន៍​អភិវឌ្ឍន៍​តិច

ឬ​ប្រទេស​ដែល​កំពុង​ជួប​វិបត្តិ​សេដ្ឋ​កិច្ច​ដើម្បី​អោយ​មាន​ការ​អភិវឌ្ឍ​។ តួ​យ៉ាង​ដូច​ជា​ប្រទេស​កម្ពុជា​ដែល​បាន​ទទួល​ជំនួយ​យ៉ាង​សន្ធឹក​សន្ធាប់​ពី​ប្រទេស​ដទៃ​ដូច​ជា​ប្រទេស

ចិន​ដែល​បាន​ផ្តល់​ជំនួយ​ច្រើន​ជាង​គេ​ដល់​កម្ពុជា​ សហ​រដ្ឋ​អាមេរិច​ កូរ៉េ​ និង​សហគមន៍​អ៊ឺរ៉ុប។

បើ​យោង​តាម​មន្រ្តី​រដ្ឋា​ភិបាល​ ជំនួយ​បរទេស​មក​កម្ពុជា​ក្នុង​ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយ​នេះ ​គឺ​មាន​ទៅ​ដល់​ជិត

១១០០​លាន​ដុល្លា​ដែល​ស្មើ​ពីរ​ដង​នៃ​​ថវិកា​ជាតិ​របស់​ប្រទេស​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ​ គឺ​ប្រហែល​៥៥០​លាន

ដុល្លា​។

លោក​ជៀម​ យៀប​ តំណាង​រាស្រ្ត​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ ប្រទេស​កម្ពុជា

ទើប​តែ​ងើប​ពី​សង្រ្គាម​ដ៏​រាំ​រ៉ៃ​ជាង​បី​ទស្ស​វត្សន៍​​ ហើយ​ទើប​តែ​មាន​ការ​បង្រួប​បង្រួម​ និង​សុខ​សន្តិភាព

ពេញ​លេញ​ចាប់​ពី​ឆ្នាំ​១៩៩៩​ ដូច​ច្នេះ​បើ​យោង​តាម​យុទ្ធ​សាស្រ្ត​ចតុកោណ​របស់រដ្ឋា​ភិបាល​ ប្រទេស

កម្ពុជា​មិន​អាច​មាន​លទ្ធភាព​កសាង​ប្រទេស​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​បាន​ទេ​ចាំ​បាច់​ត្រូវ​តែ​អំពាវ​នាវ​ដល់​សហគមន៍​អន្តរ​ជាតិ​ឬ​បណ្តា​ប្រទេស​អន្តរ​ជាតិ​ដែល​ស្រលាញ់​កម្ពុជា​ អោយ​ជួយ​ដល់​កម្ពុជា​។

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថាៈ​«ដោយ​យល់​ពី​ការ​លំ​បាក​របស់​កម្ពុជា​ បរទេស​បាន​ជួយ​កម្ពុជា​ដើម្បី

អោយ​ប្រទេស​យើង​អាច​កាត់​បន្ថយ​ភាព​ក្រី​ក្រ​អោយ​បាន​ឆាប់​រហ័ស​»។

លោក​មាន​ប្រ​សាសន៍​បន្ថែម​ថា​ ជំនួយ​អាច​ធ្វើ​អោយ​ប្រទេស​កម្ពុជា​អាច​បំពេញ​តម្រូវ​ការ​របស់

ប្រ​ជា​ជន​ ដូច​ជា​ការ​បង្កើត​សាលា​រៀន​ មន្ទីរ​ពេទ្យ​ ផ្លូវ​ថ្នល់​ កសិកម្ម​ និង​ផ្នែក​ផ្សេងៗ​ទៀត​។

លោក​បាន​បន្ថែម​ថាៈ​«គេ​ជួយ​មិន​មែន​ចេះ​តែ​ជួយ​ទេ​លុះ​ត្រា​តែ​គេ​ឃើញ​រដ្ឋា​ភិបាល​មាន​ការ​ខិត​ខំ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ និង​មាន​ការ​ខ្វះ​ខាត​ពិត​មែន​»។

ប្រទេស​កម្ពុជា​ ជា​ប្រទេស​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​ប្រទេស​ដែល​ក្រីក្រ​បំផុត​នៅ​លើ​ពិភព​លោក ​ដែល​មាន

ប្រជាជន​ប្រហែល​៣៥​ភាគរយ​ក្នុង​ចំណោម​ប្រជាជន​ប្រហែល​១៤.៥​ លាន​នាក់​រស់​នៅ​ក្រោមប​ន្ទាត់

ភាព​ក្រី​ក្រ​ គឺ​រក​ថវិកា​បាន​តិច​ជាង​មួយ​ដុល្លា​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​។ជំនួយ​ត្រូវ​បាន​ចែក​ជា​បី​ដូចជា​ជំនួយ​រយៈ

ពេល​ខ្លី​ដោយ​មាន​អត្រា​ការ​ប្រាក់​តិច​ ជំនួយ​រយៈ​ពេល​វែង​ដោយ​អត្រា​កា​រប្រាក់​តិច​ និង​មួយ​ទៀត

គឺ​ជំនួយ​ឥត​សំណង​។

លោក​ ជីនិត​ សំអាត​ មាន​ប្រសាសន៍​ថា​ ប្រទេស​ដទៃ​ចង់​ឃើញ​ប្រទេស​កម្ពុជា​រួម​ផុត​ពី​ភាព​ក្រីក្រ

ដូច្នេះ​កំណែ​ទម្រង់​មួយ​ចំនួន​ត្រូវ​ធ្វើ​ឡើង​ ដូច​ជា​ប្រ​ជា​ធិប​តេយ្យ​ជា​ដើម​។

ជំនួយ​ប្រទេស​ខាង​លិច​ក៏​ដូចជា​សហរដ្ឋ​អាមេរិច​មាន​គោល​ដៅ​របស់​គេ​ ចង់​បាន​អ្វី​មួយ​អោយ​មាន

កំណែ​ទម្រង់​ ឯ​ជំនួយ​ចិន​មិន​សូវ​មាន​តម្លាភាព​ទេ​ គេ​តែង​តែ​ជួយ​តាម​បែប​ទ្វេ​ភាគី​។

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថាៈ​«ប្រទេស​យើង​ត្រូវ​ការ​ថវិកា​ប្រហែល​ជា​២០០០​លាន​ដុល្លា​ដើម្បី​អភិវឌ្ឍ​ប្រទេស​ និង​កំនែ​ទម្រង់​នានា​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ​ ដូច្នេះ​យើង​ត្រូវ​ការ​ជំនួយ​ដើម្បី​បង្រ្គប់​ថវិកា​ជាតិ​»។

កាសែត​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្តិ៍​ បាន​ដក​ស្រង់​សម្ដី​អ្នក​វិភាគ​អន្តរជាតិ​លើ​គោល​នយោបាយ​ចិន​ក្នុង​ប្រទេស​ កម្ពុជា​ គឺ​លោក ខាល ថាយើ (Carl Thayer) ដែល​ជា​សាស្រ្តចារ្យ​នៅ​បណ្ឌិត​សភា​ហ្វឹកហ្វឺន​យោធា​របស់​ប្រទេស​អូស្រ្តាលី ក្នុង​ក្រុង​ស៊ីដនី បាន​បញ្ជាក់​ថា ការ​ផ្តល់​ជំនួយ​ពី​ប្រទេស​ចិន គឺ​ដើម្បី​ឲ្យ​ប្រទេស​​ក្នុង​តំបន់​គេច​ចេញ​ពី​សម្ពាធ​ប្រទេស​លោក​ខាង​លិច ដែល​ជា​អ្នក​លើក​ស្ទួយ​សិទ្ធ​មនុស្ស​និង​កំណែ​ទម្រង់​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ។

អ្នក​រិះ​គន់​ទៅ​លើ​ជំនួយ​អន្តរជាតិ​មក​កម្ពុជា​បាន​លើក​ឡើង​ថា ​រដ្ឋា​ភិបាល​បាន​ប្រើប្រាស់​ជំនួយ​មិន

មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​។​ លោក ជីនិត ​សំអាត​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា​រដ្ឋា​ភិបាល​ត្រូវ​តែ​ពង្រឹង​បន្ថែម​ ធ្វើ​យ៉ាងម៉េច​អោយ​ការ​ប្រើប្រាស់​ជំនួយ​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ ដោយ​ធ្វើ​អោយ​មាន​តម្លាភាព​ និង​មាន

ការ​ចូល​រួម​ ហើយ​ត្រូវ​មាន​គម្រោង​ច្បាស់​លាស់​ ដោយ​សហការ​ជាមួយ​អ្នក

ជំនួយ​នានា​ ដើម្បី​អោយ​មាន​ប្រយោជន៍​ដល់​ប្រជាជន​។

លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថាៈ«ប្រ​ទេស​កម្ពុជា​មិន​អាច​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ជំនួយ​រហូត​ទេ​គឺ​ថ្ងៃ​ណា​មួយ​យើង​ត្រូវ​តែ

ឯក​រាជ្យ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​»។

ទោះ​បី​ជា​យ៉ាងណា​ក៏​ដោយ​លោកជៀម យៀប​បាន​លើក​ឡើង​ថា​ជំនួយ​ទាំងនោះ​ជា​ពិសេស​ជំនួយ

ឥត​សំណង​ ប្រទេស​ទាំងនោះ​បាន​នាំ​អ្នក​ឯកទេស​របស់​គេ​មក​អនុវត្ត​គម្រោង​ទាំងអស់​នោះ​នៅ

កម្ពុជា​ យើង​គ្រាន់​តែ​ចាំ​បើក​ និង​បិទ​ការដ្ឋាន​អោយ​ពួកគេ​ និង​ចាំ​ជួយ​គេ​នៅ​ពេល​ដែល​គេ​ត្រូវ​ការ

ជំនួយ​។

លោក​បាន​សង្កត់​ធ្ងន់​ថាៈ​«រដ្ឋា​ភិបាល​មិន​បាន​កាន់​លុយ​ទាំងអស់​នោះ​ទេ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ទេ

ហើយ​ជំនួយ​បរទេស​យើង​មិន​អាច​ចែក​ទៅ​មន្រ្តី​រាជ​ការ​តាម​ការ​តម្លើង​ប្រាក់​ខែ​បាន​ទេ​»។

លោក​នាយករដ្ឋ​មន្រ្តី​ ហ៊ុន​ សែន​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​នៅ​ក្នុង​កិច្ច​ប្រជុំ​ជំនួយ​បរទេស​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស

កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១០​ថា​ រដ្ឋា​ភិបាល​សន្យា​បន្ត​ដោះស្រាយ​នូវ​បញ្ហា​មួយ​ចំនួន​រួម​មាន​អំពើ​ពុករលួយ

កំណែ​ទម្រង់​ផ្នែក​តុលាការ​ ជម្លោះ​ដី​ធ្លី​ ដែល​បញ្ហា​ទាំងអស់​នោះ​ជា​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​ពី​សំណាក់​អ្នក

ជំនួយ​បរទេស​។

ក្នុង​នាម​ជា​និស្សិត​មួយ​រូប​ ឆ្នាំទី៤​ផ្នែក​ទំនាក់​ទំនង​អន្តរជាតិ​នៅ​សាកល​វិទ្យាល័យ​កម្ពុជា ​លោកឌៀប

សុខសិរីយស​ បាន​បង្ហាញ

ពី​មតិ​របស់​គេ​ថា​ ផល​ប្រយោជន៍​នៃ​ជំនួយ​មាន​ច្រើន​ជាង​ផល​អាក្រក់​គឺ​ត្រង់​ថា ​រដ្ឋា​ភិបាល​ប្រើប្រាស់

ជំនួយ​មិន​ចំ​គោលដៅ​ និង​គ្មាន​តម្លាភាព​ទៅ​ដល់​ប្រជាជន​ ដែល​វា​អាច​បណ្តាល​អោយ​មាន​អំពើ​ពុក

រលួយ​កើតឡើង​ពី​សំណាក់​មន្រ្តី​មួយ​ចំនួន​។

លោក​មាន​ប្រសាសន៍​ថាៈ​«រដ្ឋា​ភិបាល​ត្រូវ​បង្ហាញ​តួ​លេខ​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ ថា​តើ​ជំនួយ​បាន​ប៉ុន្មាន

យក​ទៅ​ប្រើប្រាស់​លើ​អ្វី​ខ្លះ​»។

ប្រទេស​កម្ពុជា​គ្រោង​នឹង​បូម​ប្រេង​បាន​នៅ​ឆ្នាំ​២០១២​ ដែល​សង្ឃឹម​ថា​នឹង​ទទួល​បាន​លុយ​យ៉ាង

ច្រើន​ពី​ធនធាន​ទាំងនោះ​ដើម្បី​យក​ទៅ​អភិវឌ្ឍ​ប្រទេស​។

លោកសុខសិរីយស​បាន​បញ្ចេញ​មតិ​ថាៈ​«គេ​នឹង​ផ្តាច់​ជំនួយ​នៅ​ពេល​ដែល​យើង​ទទួល​បាន​ប្រេង

ដូច្នេះ​ រដ្ឋា​ភិបាល​ត្រូវ​មាន​គម្រោង​រក្សា​លុយ​ទៅ​ថ្ងៃ​អនាគត​»។ ប៉ុន្តែ​លោក​នៅ​តែ​បង្ហាញ​ពី​ការ​ព្រួយ

បារម្ភ​ទៅ​លើ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ជំនួយ​ និង​លុយ​ដែល​ទទួល​បាន​ពី​ប្រេង​មិន​មាន​ប្រសិទ្ធិភាព​ ដូច្នេះ

អជា្ញធរ​ប្រង​ត្រូវ​តែ​សហការ​ជាមួយ​អជ្ញាធរ​ប្រឆាំង​អំពើ​ពុករលួយ​ ដើម្បី​កុំ​អោយ​មាន​ការ​បាត់បង់

លុយ​។

 

 

Visa Exemption Between Cambodia and Thailand

Sun Narin

November 13

The Foreign Ministry said that Cambodia and Thailand would sign the agreement on the visa exemption allowing all each country’s people to cross the border without holding visa.

The agreement will be signed next week during the two day summit from 16 to 17 November of Ayeyawady-Chao Phraya-Mekong Economic Cooperation Strategy in Phnom Penh.

Cambodia has signed the pacts on the visa exemption with ASEAN membership countries including Singapore, Malaysia, the Philippines, Laos, Vietnam and Indonesia.

The two countries’ relations soured in July 2008 as Preah Vihear was listed as the world heritage site by United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization.